Blauwe schimmelbollen in maïskuil

In de tweede helft van de winter ontstaan ze weer volop; de bekende blauwgroene schimmelbollen in de maïskuil. De schimmel die voor de deze bollen zorgt, is Penicillium Roqueforti. Voor elke vorm van schimmelgroei in de (maïs)kuil is lucht een voorwaarde.
P. Roqueforti heeft maar weinig zuurstof nodig en kan bovendien goed tegen de zure omstandigheden in een kuil. Deze schimmel heeft dan ook meestal de overhand.
De schimmelbollen komen vooral voor in de buitenste laag van de kuil, omdat hier het meeste zuurstof zit. Verder ontstaat het probleem vaak pas tijdens het uitkuilen en groeit de schimmel vermoedelijk voor het snijvlak uit, één tot twee meter de kuil in.
De schimmel vormt bollen. Een ________________________________

schimmelbol bestaat aan de buitenkant uit een verdichte laag waardoor geen zuurstof meer de bol in kan en binnenin stijgen de temperatuur en de pH.
Dit zijn ideale omstandigheden voor boterzuurbacteriën voor de vorming van sporen (zuurstofloos, warm en niet te zuur). Daarnaast kan de schimmel zelf giftige stoffen (mycotoxines) produceren, met name Roquefortine C. Dit mycotoxine is niet erg schadelijk, maar veel is hier niet over bekend. Het is dus zaak om de bollen zoveel mogelijk te verwijderen. Koeien zullen ze zelf ook laten liggen, maar wanneer ze kapot gaan of door het voer worden vermengd is selectie niet mogelijk en zit al het voer onder de boterzuurbacteriën. Schimmelbollen kunnen ook gevormd worden door andere schimmels (bijv. de oranje bollen van Monascus Ruber, produceert geen mycotoxinen). Deze vormen op dezelfde manier gunstige omstandigheden voor boterzuurbacteriën. Schimmel in de kuil is bovendien altijd ongunstig voor de smaak en de voederwaarde van de kuil.

Voorkomen
________________________________

Voorkomen van problemen met schimmelvorming begint bij goed inkuilmanagement. Een goed geconserveerde, schone en Iuchtdichte kuil geeft het minste problemen. Dit begint bij het inkuilen; een schoon gewas oogsten, inrijden van grond voorkomen, een drogestof gehalte niet hoger dan 35% en goed aanrijden. Het aanrijden gebeurt steeds minder goed, doordat de aanvoer capaciteit is gestegen met de komst van steeds grotere machines, en daardoor de tijd om aan te rijden korter is geworden. Op bedrijven waar schimmel in de maïskuil regelmatig voor problemen zorgt, kan een inkuilmiddel zinvol zijn. Goed afdekken, het plastic beschermen en controleren op beschadigingen zijn de volgende stappen. Om schimmelgroei tijdens het uitkuilen te beperken, is een voldoende hoge voersnelheid belangrijk (minstens een meter per week bij een kuil met gronddek), met een scherp snijvlak (geen “scheuren” in de kuil maken waar zuurstof in kan) en eventueel zandrollen op het plastic achter het snijvlak om luchtinlaat onder het zeil te voorkomen.